To wydarzenie już się odbyło. Aktualny program: Sienna 82 · Spotkania i wykłady w Warszawie
Głuchoniemcy. Niemcy, którzy stali się Polakami? Historia zapomnianej społeczności Karpat
- Odbyło się
- środa, 4 listopada, 18:00
- Gdzie
- Sienna 82Warszawa - Wola, Warszawa
W skrócie
Debata wokół dziejów i tożsamości tzw. Głuchoniemców — niemieckojęzycznych osadników w Karpatach, których kultura stopniowo się zlała z lokalną. Punktem wyjścia będzie dwutomowa monografia red. Marcina W. Solarza, Marty Raczyńskiej-Kruk i Piotra Kołpaka; udział biorą badacze i publicyści.
Pełny opisW programie
- Marcin Wojciech Solarz – prezentacja badań
- Maciej Falkowski – komentarz i refleksje
- prof. Maciej Janowski – kontekst historyczny Karpat
- prof. Tomasz Chinciński – historia mniejszości niemieckiej
- dr Joanna Nikel – prowadzenie dyskusji i uwagi dotyczące polityki narodowościowej
Instytut Pileckiego oraz Katedra Geografii Politycznej i Historycznej Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego zapraszają na debatę poświęconą dziejom, tożsamości oraz dziedzictwu dawnych osadników z obszarów niemieckojęzycznych, którzy od średniowiecza zasiedlali tereny południowej Polski.
O WYDARZENIU Kim byli Głuchoniemcy? Dlaczego potomkowie średniowiecznych osadników niemieckich, którzy przez stulecia współtworzyli gospodarczy i społeczny krajobraz Karpat, stopniowo zatracili swoją językową i kulturową odrębność?
Z biegiem czasu, w wyniku codziennych kontaktów, małżeństw mieszanych i asymilacji, ich odrębność zanikała. Dziś śladów tej obecności poszukujemy w nazwach miejscowości, nazwiskach, architekturze oraz lokalnych tradycjach Podkarpacia. Historia tej społeczności wymyka się prostym schematom i pokazuje, że granice między tym, co polskie i niemieckie, przez stulecia pozostawały znacznie bardziej płynne, niż sugerują współczesne wyobrażenia o przynależności narodowej.
Punktem wyjścia do dyskusji będzie dwutomowa monografia „Głuchoniemcy w historii i kulturze Karpat” (red. nauk. Marcin Wojciech Solarz, Marta Raczyńska-Kruk, Piotr Kołpak), wydana we wrześniu 2026 roku nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego.
INFORMACJE ORGANIZACYJNE 📅 Data: 4 listopada 2026 r. (środa) ⏰ Godzina: 18:00 📍 Miejsce: Instytut Pileckiego, ul. Sienna 82, Warszawa 🎟️ Wstęp: wolny
UCZESTNICY DEBATY:
prof. Marcin Wojciech Solarz (UW) – geograf polityczny i historyczny, kierownik interdyscyplinarnych badań nad dziejami Głuchoniemców, współredaktor monografii.
Maciej Falkowski – politolog, dyplomata, reportażysta i podróżnik, autor książki „Nasi Niemcy”. prof. Maciej Janowski (IH PAN) – dyrektor Instytutu Historii PAN, badacz dziejów Europy Środkowej, autor książki „Karpaty. Opowieść o pewnych górach”.
prof. Tomasz Chinciński (IP) – historyk specjalizujący się w dziejach mniejszości niemieckiej w Polsce oraz stosunkach polsko-niemieckich.
Prowadzenie dyskusji:
dr Joanna Nikel – badaczka, autorka rozdziału monografii poświęconego polityce narodowościowej nazistowskich Niemiec wobec Walddeutsche.
Zapraszamy do udziału w dyskusji nad wielokulturową przeszłością Polski i procesami kształtowania się tożsamości w Europie Środkowej.
Twórcy
Ten tydzień w Warszawie
Szaleni Naukowcy Show - naukowo-muzyczne show dla dzieciKino Wisła, Warszawa
Stand-up: Patryk GosińskiRestauracja Angelika, Warszawa
Koncert Chopinowski w Sali Koncertowej FryderykSala koncertowa Fryderyk, WarszawaŹródło: waw4free.pl, dane pobrane . Szczegóły mogą się zmienić, sprawdź je u organizatora.
Też w: Sienna 82
W pobliżu w najbliższych dniach
Koncert chopinowski: Robert SkieraSala koncertowa Fryderyk, Warszawa
Kolacja dla głupca - Cezary Żak, Bartłomiej TopaScena Relax, Warszawa
Koncert przy świecach: Maria Korecka SoszkowskaSala koncertowa Fryderyk, Warszawa
Metoda na wnuczka – Przezabawna komedia z wątkiem kryminalnym w tleTeatr Kamienica - Scena Orla, Warszawa