Anna Baumgart. HEM

Wystawa HEM łączy prace Anny Baumgart z różnych momentów jej twórczości — od wczesnych realizacji wideo i rzeźb po najnowsze instalacje przygotowane dla CSW Zamek Ujazdowski. Zestawione ze sobą dzieła z różnych etapów działalności artystki układają się w opowieść, w której powracające tematy, obrazy i napięcia wybrzmiewają w zupełnie nowych kontekstach.

Centralnym motywem ekspozycji jest ciało kobiety — od lat obecne w twórczości Anny Baumgart jako swoista przestrzeń zapisu: tożsamości, pamięci i oporu. U artystki nigdy nie jest ono jednak wyłącznie prywatne, lecz pozostaje uwikłane w relacje społeczne, polityczne i środowiskowe. To, co jednostkowe, nieustannie splata się w nim z tym, co zbiorowe.

Tytułowy hem — składnik hemoglobiny odpowiedzialny za wiązanie tlenu i czerwoną barwę krwi — staje się u Baumgart figurą przepływu, nieustającego obiegu życia. Z jednej strony świadczy o ciele jako przestrzeni nieustannej wymiany, z drugiej wskazuje na to, co łączy nas z innymi organizmami, historią i środowiskiem. Z tej perspektywy prace Baumgart dotyczące macierzyństwa, seksualności czy prawa do decydowania o sobie wpisują się w ramy współczesnych debat o prawach człowieka i istot pozaludzkich. Wyjątkowość tych dzieł wynika jednak przede wszystkim z artystycznej konsekwencji i oryginalności, dzięki którym pytania stawiane przed laty wciąż pozostają otwarte i znaczące.

Wystawa nawiązuje do myśli Luce Irigaray, a także do Astridy Neimanis, opisujących organizmy jako otwarte układy współzależności. Wraz z krwią krążą afekty i pamięć – ujawniają one doświadczenie jako zjawisko relacyjne, które przekracza granice pojedynczego ciała i tworzy sieć materialnych oraz emocjonalnych powiązań.

Kurator: Michał Jachuła