This event has already taken place. What's on now: Filharmonia Warmińsko-Mazurska · Concerts in Olsztyn
Krauze / Czajkowski / Koncert symfoniczny
- Took place
- Friday 9 October, 19:00
- Where
- Filharmonia Warmińsko-MazurskaBartosza Głowackiego 1, 10-447 Olsztyn, Olsztyn
Nieczęsto zdarza się, że spędzając wieczór w filharmonii mamy możliwość spotkać się z kompozytorem wykonywanych dzieł, w dodatku w roli wykonawcy partii solowej. Lecz właśnie na takie niecodzienne doświadczenie będzie udziałem olsztyńskich melomanów: Zygmunt Krauze, kompozytor, pianista, pedagog i organizator życia muzycznego o znaczącym dorobku na wszystkich tych polach, odwiedzi Warmińsko-Mazurską Filharmonię w towarzystwie swojej muzyki. Usłyszymy Serenadę na orkiestrę (1998) oraz Adieu (2003). Pierwszy z utworów olśniewa idyllicznym, nieco onirycznym nastrojem i kunsztowna tkanką melodyczną, a jego niesamowity nastrój wynika między innymi z użycia nietypowego instrumentarium: dzwonka krowiego, karaibskiego bębna stalowego, gongu tajlandzkiego oraz tabli*. Z kolei drugi z utworów — Adieu — sam kompozytor skomentował tak:
„Adieu jest programowym utworem w formie capriccia na pianino solo i orkiestrę. Cały program zawiera się w tytule, który można tłumaczyć w różny sposób. Dla mnie pożegnanie, rozstanie rozumiane jest jako moment, w którym coś się kończy, lecz jednocześnie powstaje nowa sytuacja, otwierają się nowe perspektywy. Tak chyba myśli niepoprawny optymista. Użycie pianina, w dodatku pianina rozstrojonego, podyktowane zostało nie tylko jego walorami dźwiękowymi. Instrument ten, ubogi krewny fortepianu, ma piękną historię i na pewno zasłużył sobie, aby stanąć wreszcie na estradzie obok orkiestry symfonicznej”**.
Symfonia to potężna forma, dająca szerokie pole dla pełnej rozmachu, dojrzałej wypowiedzi artystycznej. To właśnie ona była dla wielu kompozytorów polem rozważań o rzeczach wielkich i ostatecznych. Nie inaczej jest w przypadku V Symfonii e-moll op. 64 Piotra Czajkowskiego, bowiem jej tematem są rozterki człowieka targanego przez los. Wiemy to dzięki kilku wersom pozostawionych na rękopisie:
Program:
I część symf[onii]. Intr[odukcja]. Całkowite poddanie się losowi, czyli – co jest tym samym – niezgłębionym zamiarom Opatrzności. Allegro. I) Szepty, wątpliwości, lamenty, wyrzuty wobec… XXX II) Czyż mam rzucić się w objęcia wiary???
Cudowny program, oby tylko udało się go zrealizować***.
Cała ta symfoniczna podróż wgłąb rozważań nad fatum rozpoczyna się od ciągle powracającego motywu symbolizującego los. Jednym z etapów tej drogi jest piękne solo waltorni w części drugiej, a także słynny walc w części trzeciej. Aż trudno uwierzyć, że komponowanie tego dzieła przysporzyło kompozytorowi wiele trudu; Czajkowski podczas pracy nad utworem stale wątpił w wartość i powodzenie utworu, o czym świadczą dobitnie jego listy****. Nie mniej jednak udało mu się skomponować utwór, który przeprowadza słuchacza od niepewności do triumfu. Narracja Symfonii sugeruje słuchaczom, że rozterki z pierwszej części rozpraszają się w finale, który napawa optymizmem i radością.
Agnieszka Teodora Żabińska
Zygmunt Krauze
Autor 10 oper, ponad 100 kompozycji symfonicznych, kameralnych i solowych. Współautor pierwszej w Polsce instalacji przestrzenno muzycznej w 1968, później realizowanych w Grazu, Metz, Karlsruhe, Warszawie i Łodzi. Twórczość Zygmunta Krauze inspirowana była początkowo przez dzieła polskiego malarza konstruktywistę Władysława Strzemińskiego i zwana muzyką unistyczną. Ewoluowała następnie w kierunku inspiracji twórczością ludową, by w kolejnych dekadach stać się bardziej ekspresyjną. Nie od dziś utwory Zygmunta Krauze odzwierciedlają też konflikty ludzkie, społeczne oraz niezgodę na brutalność i agresję w konfliktach zbrojnych na świecie: „Tableau Vivant” (stan wojenny w Polsce 1981), „Arabesque” (wojna w Algierii), „De ira, de dolore” (wojna w Ukrainie), „Exodus” (problem migracji z Afryki), a szczególnie „Children’s Requiem” poświęcone dzieciom zabitym w wojnach i konfliktach zbrojnych XXI wieku.
Studia na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie, na wydziałach kompozycji oraz fortepianu, uzupełnił w Paryżu pod kierunkiem Nadii Boulanger. Był profesorem kompozycji Akademii Muzycznej w Łodzi i Warszawie ora
Credits
Also at other venues
- WarszawaWednesday 18 November, 19:00 · Filharmonia Narodowa w Warszawie
This week in Olsztyn
The Tricky FleaOlsztyński Teatr Lalek, Olsztyn
Little Thread the TailorOlsztyński Teatr Lalek, Olsztyn
Dinner for Idiots – directed by Cezary ŻakAula im. Anny Wasilewskiej, OlsztynSource: olsztyn.com.pl, data retrieved . Details may change, so check them with the organiser.
Also at Filharmonia Warmińsko-Mazurska
Nearby in the coming days
Chef Maciej – Polish CuisineBaza, Olsztyn
22nd Open Photography Championships OMF 2026 / ENTRIES OPENMiejski Ośrodek Kultury, Olsztyn
EXHIBIT OF THE MONTH: A WITNESS TO HISTORY. JAN BUŁHAK’S UNIQUE ALBUM (1946)Zajezdnia trolejbusowa, Olsztyn
Scenes from a MarriageTeatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie, Olsztyn


